Tôi và bạn bè tôi đều đã từng rất thích mua đồ tại các cửa hàng thời trang biết chạy theo xu hướng với cái giá phải chăng như là H&M– và dường như chúng tôi không hề cô đơn.

H&M sở hữu đến 66 cửa hàng bao phủ khắp thế giới và đứng thứ 36 trên bảng xếp hạng Những Thương Hiệu Giá Trị Nhất Của Forbes. Zara thì đứng thứ 51 trong danh sách và có hơn 2,000 cửa hàng ở hơn 60 quốc gia. Forever 21 thì là thương hiệu bán lẻ chuyên biệt đứng thứ 5 tại Mỹ. Đến năm 2020 thì Uniqlo đến từ Nhật sẽ có mặt tại hơn 1,000 địa điểm ở Hoa Kỳ. GAP Inc thì đã thu về gần 16 tỷ đô la doanh thu vào năm ngoái.

Những thương hiệu này chính là những kẻ đứng đầu trong ngành công nghiệp fast fashion bởi vì sự hấp dẫn của họ đến với nhóm tuổi của tôi, những thanh thiếu niên từ độ tuổi 18 đến 30, bởi những sản phẩm thời thượng- từ grungy cho đến prep- và đáng kể nhất, là sự phù hợp về ngân sách những sinh viên như chúng tôi. Chỉ với $50 USD, bạn hoàn toàn có thể tậu cho mình một bộ trang phục hoàn toàn mới tại Forever 21. Tại các cửa hàng thời trang khác thì số tiền $50 USD của bạn chỉ mua được một nửa cái váy hoặc là 1/3 những chiếc áo sơ mi chất lượng.

Nhưng sự tiên lợi, lựa chọn và chi phí thấp đều có cái giá của nó. Sự hài lòng của khách hàng đối với một chiếc áo mới giá rẻ đã được đặt lên trên những bất cập về cộng đồng cũng như môi trường mà chúng ta đang sống. Điều này cũng tương tự với việc ghé qua một cửa hàng thức ăn nhanh để làm đầy cái bụng rỗng không của bạn vào buổi trưa, vô tình làm tăng thêm một số vấn đề về sức khỏe thì việc mua quần áo tại các cửa hàng fast fashion cũng nhanh chóng gây ảnh hưởng đến cộng đồng địa phương và toàn cầu của chúng ta.

Forever 21 khá là “nhẵn mặt” với các vấn đề đạo nhái :từ Givenchy, Gucci hay Thrasher

Một định nghĩa chính thức về fast fashion: đó là mô hình các cửa hàng bán lẻ, nơi các sản phẩm xu hướng được phân phối càng nhanh càng tốt cho người tiêu dùng với mức giá phải chăng. Một ví dụ điển hình cho định nghĩa trên: thương hiệu thời trang đến từ Pháp- Givenchy, đã từng giới thiệu những chiếc váy đen với những lỗ xỏ dây độc đáo trên sàn runway trong show diễn mùa Xuân 2015 của họ. Theo thỏa thuận thì những thiết kế đó sẽ không được bán ra trong nửa năm kể từ lần xuất hiện đầu tiên của chúng tại các show thời trang, nhưng Forever 21 đã tung ra một phiên bản đạo nhái với mức giá thân thiện hơn sản phẩm ban đầu chỉ trong vòng 3 tuần.

Và cái việc đạo nhái như vậy không có ý nghĩa gì về mặt đạo đức, cho dù giá tiền của sản phẩm có rẻ bao nhiêu đi chăng nữa.

       1. Việc sử dụng lao động của họ là không thể chấp nhận được.

Để giữ cho chi phí những sản phẩm của họ ở mức thấp, các thương hiệu fast fashion phải dựa vào nguồn nhân công ở nước ngoài với mức lương cực kỳ rẻ mạt. Trước đây đã có từng có bài viết về việc phát hiện Zara sử dụng các lao động như nô lệ nhiều hơn 1 lần. H&M là nhà sản xuất may mặc lớn nhất ở Bangladesh, nơi mà vào tháng 4 năm 2013, nhà máy may mặc Rana Plaza sụp đổ, giết chết 1100 người, làm bị thương 2500 người và sự kiện thương tâm này đã thu hút sự chú ý của toàn thế giới, nhưng dường như các điều kiện hỗ trợ cho sự tàn phá từ việc sản xuất quần áo trong nước, là không thay đổi.

Forever 21 từng là mục tiêu công kích của xã hội vào năm 2012 vì những món đồ “đẫm mồ hôi và nước mắt” từ nhân công giá rẻ và có lịch sử từ chối bàn giao tài liệu hướng dẫn về thực tiễn lao động của họ. Trong năm 2011, cuốn sách mang tựa đề“The Glory and Disgrace of UNIQLO” được công bố, lên án “những điều kiện lao động như nô lệ cực kỳ khắc nghiệt của những nhân công” của công ty. Mặc dù có chính sách nội bộ tốt vào tháng 10/2014 nhưng GAP vẫn bị cáo buộc bởi Viên Nghiên Cứu Nhân Quyền và Nhân Quyền Toàn Cầu vì đã sử dụng lao động tại Bangladesh một cách bất hợp pháp khi họ phải thường xuyên làm việc hơn 100 giờ 1 tuần với mức lương 25 cent 1 giờ.

Và đột nhiên, cái áo UNIQLO đáng lẽ phải làm cho tôi trở nên thời trang hơn, lại khiến tôi cái thấy hoang mang giống như khi làm sai một việc gì đó.

       2. Sự thỏa hiệp về chất lượng sản phẩm

Những người bạn của tôi, những người thường xuyên mua đồ từ H&M hay Forever 21 đều biết rằng chúng không bền và vào khoảng thời gian ban đầu thì những vấn đề đó hoàn toàn ổn đối với chúng tôi.

Thật vây, chúng ta đều từng điên cuồng bởi những chiếc quần jogger phong cách, nhưng khoảng vài tháng sau thì chúng đã nằm gọn gàng trong tủ quần áo, ở cái góc tối nhất – “Chúng tôi không cần đến những món đồ chất lượng cao, bởi vì chúng tôi không mặc chúng lâu dài. Và khi chúng ta càng bỏ nhiều tiền cho chiếc quần jogger chất lượng cao, thì càng ít tiền chúng ta có để chuẩn bị cho những xu hướng theo trong vài tuần tới.”

Nhưng khi những điều trên được cho là hợp lý đối với khách hàng thì nó rõ ràng cũng gióng lên hồi chuông cảnh báo về chất lượng sản phẩm hiện nay.

Theo số liệu thì người Mỹ tích trữ đến 20 tỷ món quần áo mỗi năm, và tôi rõ ràng không phải là người duy nhất nhìn vào tủ quần áo chật kín của mình và than thở rằng “không có gì để mặc”.

Dường như có một giải pháp rõ ràng cho vấn đề đó. Chúng ta có thể làm từ thiện những bộ quần áo mà mình không dùng đến nữa cho những người cần chúng hơn thông qua các trung tâm như Salvation Army hay Goodwill. Thế nhưng, sau một số tìm hiểu thì những trung tâm này nhận được khoảng 5 tấn quần áo từ thiện mỗi ngày, và họ chỉ lọc ra khoảng 10000 món đồ để bán lại với cái giá rẻ hơn hoặc là cho những người khác.

Số còn lại với chất lượng không mong muốn như là những vết rách hay phai màu,… thì sẽ bị vứt đi, điều này đã tạo nên một thuật ngữ là “landfill fashion” (tạm dịch là “thời trang bãi rác”). Theo những báo cáo của Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường, “tỷ lệ thu hồi” cho tất cả mặt hàng dệt may trong năm 2012 chỉ là 15,7%.

Tổng kết: Cho đến nay, những tác động của ngành công nghiệp fast-fashion đã vi phạm nhân quyền một cách trắng trợn và tạo ra một lượng lớn rác thải vào mỗi năm. Vì những lẽ đó, nếu tôi được cho $50 USD để mua một bộ trang phục, thì tôi sẽ dùng theo một cách có đạo đức và hợp lý nhất có thể. Mặc dù điều này không ảnh hưởng to lớn gì tới những thương hiệu fast fashion kia, nhưng ít ra tôi cũng được thanh thản được một chút.

 

 

Comments